TẠO VIỆC LÀM XANH – GIẢI PHÁP MỚI CHO SINH VIÊN ĐẠI HỌC TRONG THỜI KỲ CHUYỂN ĐỔI KỸ THUẬT SỐ

17/08/2021

I. Tổng quan về việc làm xanh:

Việc làm xanh là những công việc tốt đóng góp cho việc duy trì hay phục hồi môi trường, chúng được tạo ra trong các khu vực truyền thống như chế tạo và xây dựng, hay trong trong các khu vực xanh mới nổi như năng lượng tái chế và hiệu suất năng lượng.

Theo TS. Lê Thanh Hà, Viện Công nhân - Công đoàn: “Việc làm xanh là những việc làm trong các ngành nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ và quản lý đóng góp vào bảo vệ và giữ gìn chất lượng môi trường, đảm bảo cho xã hội phát triển bền vững, thực hiện công bằng, bình đẳng cho mọi người”.

“Việc làm xanh bao gồm 04 loại: Xanh hóa việc làm hiện tại; Chế tạo thiết bị, dụng cụ bảo vệ môi trường; Phát triển những ngành nghề xanh mới; Những việc làm được tạo ra để giảm thiểu và ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu”.

Ý tưởng về những hoạt động nào được xem là xanh đã thay đổi qua thời gian, vì là sự hiểu biết về mối quan hệ của con người với thiên nhiên. Chúng có tác động trực tiếp, tích cực đến hành tinh chúng ta, đến sự biến đổi khí hậu như thế nào. Người dân chúng ta ngày càng có tri thức cao hơn, nhận thức rõ sự biến đổi khí hậu ảnh hưởng mạnh mẽ như thế nào vào đời sống xã hội, vào sản xuất, vào sự phát triển kinh tế của đất nước, đặt biệt là sự tồn tại của họ trong một môi trường ngày càng độc hại, dịch bệnh hoành hành. Họ mong muốn chính phủ phải bảo tồn, bảo vệ, và phục hồi đất đai, nước và các nguồn tài nguyên vốn không bị ô nhiễm hay rất ít bị tác động bởi những hoá chất độc hại.

Việc thúc đẩy sự ổn định môi trường và nền kinh tế - không chỉ duy trì mà còn sử dụng hiệu quả và phân bổ công bằng các nguồn tài nguyên vô tận của Trái Đất ngày càng mạnh mẽ hơn bao giờ hết.  Vấn đề tạo ra công việc xanh – công việc liên quan đến ổn định một môi trưòng lành mạnh – đã lan rộng bao hàm một tỉ lệ ngày càng lớn của nền kinh tế Việt Nam, đặt biệt trong thời kỳ chuyển đổi công nghệ kỹ thuật số. Bài viết này xin đưa ra một số giải pháp tạo việc làm xanh cho sinh viên đại học trong thời kỳ chuyển đổi kỹ thuật số của Việt Nam.

 

II. Các giải pháp tạo việc làm xanh cho sinh viên đại học trong thời kỳ chuyển đổi kỹ thuật số:

* Giải pháp 1: Tạo sự khác biệt bằng cách tìm cơ hội việc làm trong môi trường xanh.

Các nghiên cứu mới nhất của ILO cho thấy tiềm năng lớn tạo các việc làm xanh trong lĩnh vực năng lượng tái sinh, giao thông vận tải bền vững, tân trang các tòa nhà, xử lý bền vững và tái sử dụng các phế thải, đồng thời ghi nhận các tác động tích cực quan trọng của việc làm xanh trong các chính sách ngắn, trung và dài hạn, các điều kiện lao động cũng như bình đẳng giới trong việc làm xanh. Các nước cần có các chương trình giáo dục và đào tạo tương thích, với các kỹ năng cần thiết phù hợp cho việc làm xanh. Tiềm năng tạo việc làm xanh là rất lớn nhưng chưa được tận dụng ở hầu hết các nước trên thế giới và Việt Nam chúng ta không ngoại lệ, nếu như không muốn nói là chưa nghiên cứu và đầu tư.

Một sinh viên tốt nghiệp đại học cần phải tạo sự khác biệt. Vậy nhiệm vụ của sinh viên đại học là cần nghiên cứu việc làm xanh là gì và ứng dụng của nó vào lĩnh vực nào phù hợp. Ví dụ: Họ có thể tình nguyện dọn dẹp bãi biển, điều tra nguyên nhân cháy rừng, nghiên cứu những thay đổi cho bao bì nhựa và hy sinh thời gian để biên tập một tạp chí số cho các tổ chức môi trường ở Việt Nam hay trê thế giới. Mục đich là để tìm kiếm cơ hội việc làm trong khu vực môi trường. Một khảo sát T2/2021 từ sinh viên năm cuối Khoa Kinh Tế, Đại học Công nghiệp Long An cho thấy rằng gần 2/3 (60%) số họ muốn tìm kiếm một nghề nghiệp trong nền kinh tế xanh sau khi chúng tôi giải thích cho họ công việc xanh là gì và tầm quan trọng của nó đối với nên kinh tế nước nhà. Khi tiếp cân với sinh viên Khoa Công nghệ Thông tin, Đại học Bách khoa TP. Hồ Chí Minh, thì thế hệ tìm việc làm này cũng muốn làm việc cho các tổ chức thực hiện việc ổn định lâu dài một cách nhgieem túc. Ứng dụng tuyển nhân viên tốt nghiệp đại học Debut nhân thấy rằng 89% sinh viên nữ và 80% sinh viên nam và sinh viên tốt nghiệp nói răng họ muốn làm việc cho một tổ chức có chính cách môi trường mạnh. Như vậy, có thể nói viêc làm xanh có một sức hút mạnh mẽ cho đổi tượng tìm việc làm và đây là một thị trường còn bỏ ngỏ nhiều ở Việt Nam.

 

* Giải pháp 2: Phát triển các đồn điền, nông trại xanh khắp các tỉnh thành; Xây dựng cảng biển và hỗ trợ ngành nông sản.

Với tỉ lệ thất nghiệp đang gia tăng do tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp và các vấn đề xã hội khác. Lượng nhân công di cư đang trở về quê hương tránh dịch từ các thành phố lớn và các đô thị sẽ nhàn rỗi, không có thu nhập. Trong những thập niên thế kỷ 20 và 21, các đô thị và thành phố đã tạo công ăn việc làm cho hàng triệu con người, tuy nhiên thời gian gần đây để đẩy lùi nạn dịch đang tàn phá nền kinh tế, làm cho các doanh nghiệp phá sản, các cấp chính quyền thành phố đô thị khuyến khích người dân trở về quê tránh dịch, để dập dịch.

Tăng trưởng xanh ở Việt Nam là sự tăng trưởng dựa trên quá trình thay đổi mô hình tăng trưởng, tái cơ cấu nền kinh tế nhằm nâng cao hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế, phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng hiện đại để sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên, ứng phó với biến động khí hậu, đẩy lùi dịch bệnh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế một cách bền vững. Với mục tiêu là khuyến khích các ngành kinh tế sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên với giá trị tăng cao, hạn chế tiến tới xóa bỏ các ngành sử dụng lãng phí tài nguyên thiên nhiên, gây ô nhiễm môi trường; Ứng dụng và phát triển công nghệ hiện đại nhằm sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên, giảm phát thải khí nhà kính, góp phần ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu; Nâng cao đời sống nhân dân thông qua việc tạo thêm việc làm từ các ngành công nghiệp xanh và cải thiện chất lượng cuộc sống, xây dựng lối sống thân thiện với môi trường. Vậy lực lượng nhân công này cần có công việc tại quê, nơi nào sẽ tạo công việc cho họ, đó chính là những đồn điền, nông trại địa phương, cảng biển, khu vực nuôi trồng thuỷ hải sản tại chính quê hương họ. Những nơi này tạo ra công việc xanh, không khói, giảm thiểu cac-bon, khí thải.

Ngày 2/7, Cục Hàng hải Việt Nam cho biết: Trên cơ sở phê duyệt của Bộ Giao thông Vận tải, Cục Hàng hải Việt Nam đã ban hành kế hoạch thực hiện đề án phát triển cảng xanh tại Việt Nam.

Theo lộ trình, từ năm 2021 - 2022, cơ quan chức năng sẽ tập trung xây dựng và ban hành tiêu chuẩn cơ sở và tiêu chí cảng xanh. Từ năm 2023, mô hình cảng xanh tại một số cảng biển Việt Nam sẽ bắt đầu được thí điểm và đánh giá kết quả thực hiện.

Giai đoạn 2023 - 2025, công tác nghiên cứu, đề xuất sửa đổi bổ sung các quy định liên quan đến quản lý quy hoạch, đầu tư, xây dựng cảng biển, điều kiện kinh doanh khai thác cảng biển phù hợp với các tiêu chí về cảng xanh tại Việt Nam cũng sẽ được triển khai.

Trong giai đoạn 2021 - 2025 sẽ nghiên cứu đề xuất cơ chế, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp để thực hiện tiến trình phát triển cảng xanh; Nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ sạch, thân thiện với môi trường trong hoạt động khai thác cảng biển.

Đến giai đoạn 2025 - 2030, tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiêu chí cảng xanh sẽ được xây dựng và ban hành. Công tác triển khai áp dụng tự nguyện tiêu chí cảng xanh ở Việt Nam, tiến tới đề xuất xây dựng, ban hành quy định áp dụng bắt buộc tiêu chí cảng xanh cho hệ thống cảng biển Việt Nam cũng sẽ được thực hiện ở giai đoạn này. – Dangcongsan.com

Dự kiến đến sau năm 2030, tiêu chí cảng xanh trong quy hoạch, đầu tư xây dựng và kinh doanh khai thác cảng biển tại Việt Nam được áp dụng bắt buộc.

Tại diễn đàn Giao thông Quốc tế năm 2021 đã công bố lượng phát thải từ tàu biển làm phát sinh gần 12 tỷ Euro mỗi năm tại 50 cảng lớn nhất; Khoảng 230 triệu người trực tiếp tiếp xúc với khí thải tại 100 cảng hàng đầu thế giới về lượng khí thải vận chuyển (CH4, CO, CO2 và Nox).

Theo Cục Hàng hải Việt Nam ước tính những dịch vụ liên quan đến vận tải hành khách và hàng hóa tại cảng biển đang vận chuyển khoảng 20% lượng chất thải trên toàn cầu đổ ra biển. Cảng càng bận rộn, nguy cơ ô nhiễm ở các cảng đó càng cao, tạo ra tác động tiêu cực đến môi trường. “Vì vậy, việc xây dựng, “xanh hóa” cảng biển trên thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng sẽ giúp giảm khí phát thải tại khu vực cảng biển, tăng hiệu quả kinh tế khai thác kinh tế cảng và bảo đảm sức khỏe cho người dân”, Cục trưởng Cục Hàng hải Việt Nam Nguyễn Xuân Sang khẳng định./.

Chính quyền các tỉnh thành cần xây dưng kế hoạch đầu tư xanh hơn để hỗ trợ ngành xây dựng trong việc nâng cấp các cảng biển, và hỗ trợ ngành nông sản, hỗ trợ vốn cho người nông dân có đất làm đông điền nông trại.

 

Giải pháp 3: Kích hoạt Công nghệ xanh tại các vùng nông thôn để sinh viên tốt nghiệp đại học trở về quê làm việc có thể làm việc từ xa:

Công nghệ thông tin hiện rất phát triển ở các thành phố lớn. Tuy nhiên, tại các tỉnh thành nông thôn. Các ứng dụng công nghệ thông tin chưa được phát huy tối đa. Nhằm tránh tình trạnh nơi thì thừa nhân công, nơi thì thiếu nhân lực việc làm. Các tập đoạn kinh doanh và cơ sở sản xuất vẫn phải đảm bảo hoạt đông liên tục dù nhân viên làm việc ở bất cứ đâu. Những giải pháp việc làm từ xa hiệu quả tạo điều kiện cho họ kết nối với khách hàng và đồng đội ở bất cứ đâu. Nghiên cứu cách thức mà nhà quản lý sử dụng  để kích hoạt Văn Phòng làm việc Mọi Nơi  với mục đích giúp cho nhân viên họ tạo được năng suất và sự kết nối bảo đảm ở bất cứ nơi nào họ đang làm việc. Sau đây là số công cụ công nghệ cần thiết mà làm cho Văn Phòng Mọi Nơi trở thành thực tế nhằm giúp cho nhân viên của nhà quản lý duy trì được năng suất và kết nối khi làm việc từ xa.

- Kích hoạt văn phòng làm việc ở bất cứ đâu: Làm việc từ xa gia tăng tính linh hoạt, khả năng duy trì công việc liên tục mặc dù gián đoạn, và giảm thiểu chi phí đi lại cũng như tiết kiệm được cơ sở vật chất. Tuy nhiên, điều quan trọng là đảm bảo rằng nhân viên không cảm thấy bị cô lập và vẫn duy trì được năng suất ổn định. Sau đây là một số phương pháp phát huy tối đa những lợi ích của công việc từ xa:

- Thiết lập một không gian làm việc: Cho dù địa điểm như thế nào, thì nhân viên cũng nên thiết lập một không gian mà ở đó họ có thể dễ dàng tiếp cận cơ sở làm việc cần thiết của họ.  Vấn đề này có thể khó cho những công nhân giành phần lớn thời gian làm việc từ xa. Trong những trường hợp này, cần phải thiết lập những nhất quán làm việc. Có thể có các đồ vật cụ thể mà nhân viên luôn luôn sử dụng – một cái cốc mang đi, các dụng cụ viết, một cái bàn laptop, headphone ưa thích, v.v… Giữ các chi tiết giống như bộ đồng phục này khi làm việc từ xa có thể kích thích cảm giác như có văn phòng làm việc tại nhà.  Theo khảo sát thì có tới 83% nhân viên nghĩ họ không cần đến văn phòng thì mới tạo được năng suất.

- Tìm các công cụ chính xác: Sau khi không gian vật chất cho nơi làm việc được thiết lập, thì cần phải được trang thiết bị với những dụng cụ cần thiết, bao gồm một laptop và kết nối internet cố định. Khi việc này có thể là một thách thức khi làm việc ngoài cơ quan thì việc sử dụng thiết bị hỗ trợ LTE có thể cung cấp việc kết nối ổn định. Máy tính cần được trang bị phần mềm, các chương trình, và các app mà công nhân cần để hoàn thành công việc của họ càng hiệu quả càng tốt. Các khả năng như chia sẻ dư liệu và tổ chức trong một giải pháp đám mây chia sẻ có thể làm tăng tính hợp tác và tính hiệu quả. Đầu tư vào phần mềm hợp tác như Microsoft Teams*, Stream, hay Yammer có thể làm cho việc thông tin dễ dàng hơn, chỉa sẻ file dễ hơn, và nói chuyện qua video cho đội ngũ công nhân làm việc từ xa hay linh hoạt.

- Làm việc mọi lúc: Giữ kết nối. Đầu tư vào kết nối ổn định đảm bảo sản xuất liên tục cho công nhân từ xa. Thiết bị hỗ trợ LTE đảm bảo rằng họ có những lựa chọn cho kết nối thay vì những kết nối Internet tại nhà không đáng tin cậy về lâu dài.

- Làm cho thời gian hợp tác:  Làm việc từ xa có thể đơn độc, nhưng duy trì kết nối với các thành viên đồng đội khác có thể giúp cảm nhận xã hội tại chỗ đó. Tận dụng thời gian để lên lịch họp với các đồng nghiệp khi dùng phần mềm hợp tác, nói chuyện qua video với ban quản lý, nghiên cứu những việc thích làm tại địa phương khi đi công tác, và liên lạc với các trường dạy nghề thông qua email hay phương tiện truyền thông xã hội. Giữ liên lạc và năng động là quan trọng trong việc duy trì một cân bằng cuộc sống-công việc lành mạnh. Theo khảo sát thì 78% lãnh đạo IT tin rằng các công cụ hợp tác sẽ là một cần thiết do việc gia tăng làm việc từ xa.

- Quản lý nhóm hiện đại:

+ Thứ nhất là dùng công nghệ để thông tin: Dùng phần mềm Teams*, ban quản lý có thể tạo ra cách thông tin về cách thức mà nhân viên của họ muốn thông tin và họ cần một phản ứng nhanh như thế nào. Phần mềm Teams cung cấp những cách thức dễ tiếp cận với nhân viên, bao gồm tin nhắn tức thời hay gọi điện thoại bằng một cú nhấp chuột.

 

+ Thứ hai là liên lạc qua video: Tạo những kết nối thực với khách hàng và đồng nghiệp, từ các cuộc họp ‘Team Microsoft’ bảo đảm đến việc hợp tác cùng nhau trong các dụ án phức tạp. Studio Míc, Dolby Audio và camera HD mang các cuộc họp của bạn đến với cuốc sống theo các cuộc gọi bảo đảm với phần mềm Microsoft Teams

+ Thứ ba thông tin là then chốt, dưới mọi hình thức: Khi làm việc từ xa, có thể có những rào cản cho thông tin tức thì. Phát triển những kỹ năng thông tin viết cô đọng là cần thiết để đảm bảo cho các thành viên nhóm xác định vị thế của và những mong muốn xung quanh các dự án.

 

III. Kết luận

Một công việc xanh là công việc liên quan đến bất kỳ công việc gắn liền với sự ổn định của các hoạt đông có liên quan. Công việc xanh tham gia vào việc bảo vệ và quản lý đất đai, khu vực kinh tế có tầm cỡ, ước tính có thể tạo hơn 325,000 công việc mỗi năm; hay 100,000 công việc cho các ngành nghề khác: bảo tồn thiên nhiên, nông sản, công nhân xây dựng, …. Tiềm năng tạo ra công việc xanh ở Việt Nam còn bỏ ngỏ, chưa được chú trọng phát triển mạnh. Trên đây là một vài kiến nghị mong các cấp chính quyền quan tâm để công việc xanh ngày càng được tạo ra trong mọi thành phần kinh tế, góp phần phát triển và ổn định xã hội, bảo vệ môi trường, bầu không khí lành mạnh trong thời kỳ chuyển đổi kỹ thuật số.

 

ThS. BÙI THỊ HUỆ

Giảng viên Phòng Ngoại ngữ - Tin học và Thông tin – Thư Viện

Phân viện HV Hành chính Quốc gia tại TP. Hồ Chí Minh

 

 

CÁC TẠI LIỆU THAM KHẢO

 

1. Trang web: dangcongson.com

2. “Green jobs for graduates: What should you study and how can you reskill?’ – Guardian Green Jobs – by Emma Sheppard

3. What are green jobs – and why are they important? – by Anna Turns

4. “Việc làm xanh và có mấy loại?” – Trang web: https:/moitruong.com.vn – TS Lê Thanh Hà, Viện Công dân – Công đoàn.

5. Trang web: Azureedge.et – “Four ways to enable the Anyhere Office”.



Tạo tài khoản



Đăng nhập


Quên mật khẩu